Peygamber Efendimiz ﷺ tefekkür etmek için düzenli olarak Hira mağarasına giderdi. Her türlü karanlık âdetin ve putperestliğin hüküm sürdüğü kirli bir ortamın ortasında tertemiz bir karaktere sahip olan Peygamber ﷺ, bu meseleler üzerine derinlemesine düşünme ihtiyacı duyuyordu. Yanına bir miktar azık alırdı; bu maksat için seçtiği yer Hira mağarasıydı. Yaklaşık üç yıl süren bu tefekkür ve murakabe dönemi, peygamberliğe bir hazırlık olarak kabul edilir.
Harita yükleniyor...
İlk Vahiy
Resûlullah ﷺ kırk yaşlarındayken, bir Ramazan ayında mağarada derin bir tefekküre dalmış olduğu sırada melek Cebrail ﵇ ansızın karşısına çıktı. Bunun nasıl gerçekleştiğini Hz. Âişe ﵂ şöyle rivayet etmiştir.
Peygamber Efendimiz’e ﷺ gelen ilk vahiyler, gördüğü gibi aynen çıkan sadık rüyalar şeklindeydi. Bundan sonra ona التَحَنُّث (tahannüs) sevdirildi. Bu, derin tefekkür ve düşünceye dalmak üzere birkaç gece boyunca ailesinden ayrılıp yalnızlığa çekilmesi demekti. Yalnızca azık almak için evine döner, sonra yeniden inzivaya çekilirdi. Derken hiç beklenmedik bir anda Cebrail ﵇ mağarada beliriverdi ve şöyle dedi:
Cebrail ﵇: إقرأ (Oku)
Resûlullah ﷺ: Ben okuma bilmem.
Cebrail ﵇: Bunun üzerine Peygamber’i ﷺ sımsıkı tuttu, sonra bıraktı ve yine: Oku! dedi.
Resûlullah ﷺ: Ben okuma bilmem!
Cebrail ﵇: Peygamber’i ﷺ takati kesilinceye kadar yine tuttu, sonra bıraktı ve bir kez daha: Oku! dedi.
Resûlullah ﷺ: Ben okuma bilmem!
Cebrail ﵇: Efendimiz’i ﷺ üçüncü kez tuttu, yine bıraktı ve şöyle dedi:
ٱقۡرَأۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلَّذِي خَلَقَخَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ مِنۡ عَلَقٍٱقۡرَأۡ وَرَبُّكَ ٱلۡأَكۡرَمُ
Her şeyi yaratan Rabbinin adıyla oku! O, insanı bir kan pıhtısından (alaktan) yarattı. Oku! Senin Rabbin en cömert olandır.
Alak Sûresi, 1-3
Korkudan titreyen Peygamber ﷺ bu âyetleri tekrarladı, eşi Hatice’nin ﵂ yanına koştu ve şöyle dedi:
Resûlullah ﷺ: Beni örtün, beni örtün!
Resûlullah ﷺ: (Sakinleştikten sonra ona mağarada olanları anlattı)
Hatice ﵂: Müsterih ol. Allah seni asla utandırmaz. Sen akrabalık bağını gözetir, yoksula ve muhtaca yardım eder, misafirine ikram eder, hak yolunda sebat edersin.
(Birlikte Hatice’nin amcasının oğlu Varaka bin Nevfel’e gittiler. Varaka Ehl-i kitaptandı ve onların kutsal kitaplarını okurdu.)
Varaka bin Nevfel: Sana ne oldu?
Resûlullah ﷺ: (Hira’da başına gelenleri ona anlattı)
Varaka bin Nevfel: Bu, Allah’ın Musa’ya ﵇ gönderdiği Nâmûs’tur. Keşke genç olsaydım. Keşke kavminin sana karşı çıkacağı güne kadar sağ kalabilsem.
Resûlullah ﷺ: Beni yurdumdan çıkaracaklar mı?
Varaka bin Nevfel: Evet, senin getirdiğin gibi bir şey getiren herkes düşmanlıkla karşılaştı. O gün hayatta olursam sana var gücümle destek olurum.
Cebrail ﵇ ile İkinci Karşılaşma
Peygamber ﷺ yürürken gökten bir ses işitti. Başını kaldırdığında, mağarada ilk kez karşılaştığı meleği gördü; melek bir taht üzerinde oturuyordu. Peygamber ﷺ yine büyük bir korkuya kapıldı, hızla eve döndü ve yeniden üzerinin örtülmesini istedi. İşte o anda Resûlullah’a ﷺ ikinci vahiy geldi:
يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡمُدَّثِّرُ قُمۡ فَأَنذِرۡوَرَبَّكَ فَكَبِّرۡوَثِيَابَكَ فَطَهِّرۡوَٱلرُّجۡزَ فَٱهۡجُرۡ
Ey örtüsüne bürünen! Kalk da uyar. Rabbini yücelt. Elbiseni temizle. Putlardan uzak dur.
Müddessir Sûresi
Bu âyetlerle Peygamber’e ﷺ özü itibariyle örtüsünden sıyrılıp kalkması, Allah’ın ﷻ mesajını tebliğ etmesi ve insanları uyarması emrediliyordu. Allah’ı ﷻ hamd ile anarak O’nun büyüklüğünü ilan edecek, haram yoldan elde edilmiş kazançtan da arınacaktı. Nihayet Rücz’den, yani putlardan uzak durma emri geliyordu.
Bu ikinci vahiyden sonra vahiyler daha yoğun ve daha sık gelmeye başladı.